fa ساخت و هنجاریابی پرسشنامۀ مادر شایسته براساس منابع اسلامی عمومى General پژوهشي Research <div style="text-align: justify;"><span dir="RTL" lang="FA" style="font-size:14.0pt"><span style="line-height:115%"><span style="font-family:IRLotus"><span style="color:black">پژوهش حاضر با هدف ساخت و هنجاریابی پرسشنامۀ مادر شایسته براساس منابع اسلامی انجام شده است. برای دستیابی به هدف پژوهش آیات و روایات مرتبط بررسی شد. همچنین مؤلفه‌ها و زیرمؤلفه‌های شایستگی مادر استخراج و بعد از اعتباریابی محتوایی، به روش استنباط دینی-روان‌شناختی تجزیه و تحلیل شدند. جامعۀ آماری بخش کیفی آیات و روایات و جامعۀ آماری بخش کمی، مادران دردسترس استان تهران و قم بودند. بعد از تأیید روایی محتوایی مؤلفه‌ها و زیرمؤلفه‌ها، پرسشنامۀ اولیه آماده و بعد از تأیید روایی محتوایی گویه‌ها، روی نمونه‌هایی با حجم 55، 79 و 539 نفر برای ارزیابی روایی صوری، پایایی و روایی سازه اجرا شد. براساس یافته‌های پژوهش، </span></span></span></span><span dir="RTL" lang="FA" style="font-size:14.0pt"><span style="line-height:115%"><span style="font-family:IRLotus"><span style="color:black">مادر باید در بعد زیستی-روانی، شناختی، عاطفی و رفتاری ویژگی‌ها و مؤلفه‌هایی داشته باشد. همچنین هرکدام از این مؤلفه‌ها دارای زیرمؤلفه‌هایی هستند: </span></span></span></span><span dir="RTL" lang="FA" style="font-size:14.0pt"><span style="line-height:115%"><span style="font-family:IRLotus"><span style="color:black">زیرمؤلفه‌های زیستی-روانی: سلامت جسمی و سلامت روانی، زیرمؤلفه‌های شناختی: آمادگی شناختی برای مادرشدن و پذیرش نقش مادری، زیرمؤلفه‌های عاطفی: پذیرش قلبی فرزند، دلسوزی به فرزند و صبوری، زیرمؤلفه‌های رفتاری: محبت‌کردن به فرزند و حضور فعال در کنار او، مداراکردن با فرزند، پاسخ‌گوبودن، تربیت صحیح فرزند، راست‌گویی، هماهنگی با همسر و عدالت در نقش مادری. همچنین پایایی پرسشنامه با روش آلفای کرونباخ برای کل پرسشنامه 95/0 بود و نتایج تحلیل عاملی نشان داد پرسشنامه از روایی سازۀ مطلوبی برخوردار است. ارزیابی پرسشنامه با پایایی و روایی مطلوب نیز نشان داد که این ابزار دارای عوامل زیربنایی برای سنجش ویژگی‌های مادر شایسته است و می‌توان از آن در سنجش ویژگی‌های مادر شایسته استفاده کرد.</span></span></span></span></div> <div style="text-align: justify;"><span style="font-size:14pt"><span style="unicode-bidi:embed"><span style="line-height:150%"><span 2="" nazanin="" style="font-family:"><span style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:150%"><span new="" roman="" style="font-family:" times="">This study aims to extract and determine the characteristics of a competent mother and construct a questionnaire based on Islamic resources. For this purpose, related verses and hadiths were examined and the components and sub-components of maternal competence were extracted and after content validation, were analyzed by the method of religious-psychological inference.</span></span></span><span style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:150%"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""> The statistical population of the qualitative section of the research included</span></span></span><span style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:150%"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""> the Quran </span></span></span><span style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:150%"><span new="" roman="" style="font-family:" times="">verses and valid narrations, and the statistical population of the quantitative of the research included mothers in Tehran and Qom provinces who were selected by the convenience sampling. After confirming the content validity of the components and sub-components, a preliminary questionnaire was prepared and after confirming the content validity of the items, it was performed on samples with a volume of 55, 79, 539 people to evaluate face validity, reliability and construct validity. Findings showed: A) The mother should have characteristics and components in the biological-psychological, cognitive, emotional and behavioral dimensions; B) Each of these components has sub-components. The bio-psychological sub-components are: physical health and mental health; cognitive sub-components are: cognitive readiness for being a mother and accepting the role of a mother; the emotional sub-components are: heartfelt acceptance of a child, being companionate to the child, and being patient and tolerant;</span></span></span> <span style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:150%"><span new="" roman="" style="font-family:" times="">behavioral sub-components are: being compassionate to the child, being actively present beside the child, tolerating the child, being accountable, raising the child properly, being honest and fulfilling promises, having a coordination with the spouse in raising a child, and having justice as a mother. C)</span></span></span> <span style="font-size:12.0pt"><span style="line-height:150%"><span new="" roman="" style="font-family:" times="">The reliability of the questionnaire was found 95% by Cronbach&#39;s alpha method; D) The results of factor analysis showed that the questionnaire is of good construct validity; E) As the questionnaire was found to be of good validity and reliability, it was indicated that this instrument is of fundamental components to be used for assessing the characteristics of a competent mother, and it can be used to assess the characteristics of a competent mother.</span></span></span></span></span></span></span></div> مادر شایسته, پرسشنامه, ویژگی‌های روان‌سنجی, اسلام و روان‌شناسی. Competent Mother, Questionnaire, Psychometrics Characteristics, Islam and Psychology. 77 100 http://frh.sccsr.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1-86&slc_lang=fa&sid=1 Houssein Elahi حسین الهی hoseynelahi@chmail.ir 10031947532846001268 10031947532846001268 Yes Ja'far Houshyari جعفر هوشیاری j.houshyari@yahoo.com 10031947532846001269 10031947532846001269 No