Fundamental Researches on Humanities

fa روش‌شناسی مقولات بنیادین در اندیشۀ محمد عابدالجابری Methodology of Fundamental Categories in the Thought of Mohammad Abed al-Jaberi عمومى General پژوهشي Research <div style="text-align: justify;">هدف این پژوهش مطالعۀ روشمند برنامۀ پژهشی محمد عابدالجابری، اندیشمند معاصر عرب، و ارزیابی روش‌شناسی او در پروژۀ «نقد عقل عربی» است. نگارنده کوشیده‌ است با استخراج روشمند شیوه‌های عابدالجابری دربارۀ هویت‌سازی از اسلام و تاریخ اسلام، هویت‌سازی از مسئلۀ بنیادین جهان معاصر اسلامی، نحوۀ مفهوم‌سازی از «عقل» و «تراث» و استخراج روشمند فرم زبانی‌ـ‌منطقی اندیشه‌ها و به‌ویژه نحوۀ استدلال‌ورزی و روش‌شناسی‌ این دانشمند عرب به فراتحلیل اندیشه‌ها و نظام فکری او بپردازد. در مقام نتیجه‌گیری، این پژوهش به ما نشان می‌دهد که عابدالجابری در پروژۀ فکری نقد عقل عربی، اصولاً از دو روش‌شناسی بهره می‌گیرد؛ در برخورد با میراث موجود فرهنگی در جهان اسلام از یک‌سو می‌کوشد همچون یک متفکر ساختارگرا به ورای داده‌های موجود در حوزه‌های متفاوت مانند سیاست، اخلاق و فلسفه برود و نشان دهد که در پشت این تنوع‌های مشهود چه ساختارهای ثابتی (منطقی‌ـ‌زبانی) نهفته که این آن‌ها را ممکن کرده است و ازسوی دیگر، می‌کوشد همچون یک متفکر «عصری‌ساز» نشان دهد که اگر بخواهیم از درون میراث فرهنگی موجود و قرائت آن به فهم دقیق‌تر و روشن‌تری از «وضعیت ممکن‌شدۀ امروزی خود» بپردازیم، چگونه باید به تدوین سناریوهای فکری خود مبادرت ورزیم که «امکان»‌های فکری نوین بر ما گشوده شوند. به اعتقاد عابدالجابری، آن امر ناشناخته که قاعدتاً باید مشکلات شناخته‌شدۀ جهان اسلام را توضیح دهد عبارت است از قواعد و الگوهای مربوط به ساختار فکر و زبان.</div> <div style="text-align: justify;">The purpose of this study is to methodically study  the research program of Mohammad Abed Al-Jaberi, a contemporary Arab thinker and evaluate his methodology in the project of critique of Arabic reason. We have tried to methodically extract Abed al-Jabri's methods of identity-making from Islam and the history of Islam, identity-building from the fundamental issue of the contemporary Islamic world, how to conceptualize "intellect" and "heritage", and also methodically extract the linguistic-logical form of his thoughts, especially His way of reasoning and methodology, let's meta-analyze his thoughts and intellectual system. In conclusion, this study showed us that Abed al-Jaberi in the intellectual project "Critique of the Arab intellect" uses two methodologies: in dealing with the existing cultural heritage in the Islamic world, on the one hand, he tries to be a structuralist thinker. Go beyond the existing data in different fields such as politics, ethics, philosophy, etc. and show what are the fixed structures (logical-linguistic structures) behind these obvious variations that have made these variations possible and by The other tries to show, as an "modernizing" thinker, that if we want to have a more accurate and clear understanding of our "possible situation today" from within the existing cultural heritage and its reading, how can we formulate our own intellectual scenarios that " New intellectual possibilities are opened to us. According to Abed al-Jaberi, the unknown that should normally explain the known problems of the Islamic world are the rules and patterns related to the structure of thought and language.</div> هویت, میراث (سنت), عقل عربی, عابدالجابری. Identity, Heritage (Tradition), Arabic Intellect, Abed al-Jaberi. 7 26 http://frh.sccsr.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1-39&slc_lang=fa&sid=1 Ata‘ullah Rafi‘ie Atani عطاءالله رفیعی آتانی 1003194753284600749 1003194753284600749 No Mohsen Solgi محسن سلگی 1003194753284600750 1003194753284600750 Yes