fa روش‌های نظریه‌پردازی براساس متون دینی در مطالعات علوم انسانی (مرور بازۀ 1380 تا 1400 ش) عمومى General پژوهشي Research <div style="text-align: justify;"><span style="font-size:15pt"><span style="line-height:normal"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span style="font-family:&quot;Coronet Italic&quot;,&quot;serif&quot;"><span style="font-weight:bold"><span lang="FA" style="font-size:14.0pt"><span style="font-family:IRLotus"><span style="color:black"><span style="font-weight:normal">نظریه‌پردازی براساس متون دینی (قرآن و حدیث)، بعد از توسعه و تعمیق مباحث امکان و همچنین ضرورت و مبانی تولید دانش دینی، به</span></span></span></span><span dir="LTR" style="font-size:14.0pt"><span style="font-family:IRLotus"><span style="color:black">‌</span></span></span><span lang="FA" style="font-size:14.0pt"><span style="font-family:IRLotus"><span style="color:black"><span style="font-weight:normal">شکلی جدی مدنظر قرار گرفت؛ بنابراین در سال‌های اخیر آثار متعددی منتشر شده‌اند که به</span></span></span></span><span dir="LTR" style="font-size:14.0pt"><span style="font-family:IRLotus"><span style="color:black">‌</span></span></span><span lang="FA" style="font-size:14.0pt"><span style="font-family:IRLotus"><span style="color:black"><span style="font-weight:normal">دنبال استخدام، محک و ابداع فرایندهایی برای استنباط نظریه‌های علمی از متون دینی هستند. شناخت این تلاش‌ها کمک شایانی به همۀ دغدغه‌مندان عرصۀ نظریه‌پردازی اسلامی می‌‌کند تا ضمن بهره‌گیری از داده‌ها و روش‌های تولیدشده، از آن</span></span></span></span><span dir="LTR" style="font-size:14.0pt"><span style="font-family:IRLotus"><span style="color:black">‌</span></span></span><span lang="FA" style="font-size:14.0pt"><span style="font-family:IRLotus"><span style="color:black"><span style="font-weight:normal">ها برای تکامل این مسیر استفاده کنند، اما با این همه، این آثار را افراد متعدد، در رشته‌های مختلف علوم انسانی، در مراکز علمی متعدد و در نشریات علمی گوناگون تألیف کرده‌اند؛ از این‌رو آگاهی از مجموعۀ داده‌های این قلمرو نیازمند مطالعه‌ای به روش &laquo;مرور روایتی&raquo; است تا بستر شناخت بهتر و معرفی میزان راه پیموده شده و مقایسۀ روش‌های ابداعی یا استخدامی فراهم شود؛ بنابراین مقالۀ حاضر به شناخت و معرفی روش‌هایی پرداخته است که منتج به نظریه‌پردازی علمی از متون دینی می‌شوند یا دست‌کم ارائه</span></span></span></span><span dir="LTR" style="font-size:14.0pt"><span style="font-family:IRLotus"><span style="color:black">‌</span></span></span><span lang="FA" style="font-size:14.0pt"><span style="font-family:IRLotus"><span style="color:black"><span style="font-weight:normal">دهندگان، به غرض نظریه‌پردازی از متون دینی طراحی و عرضه ‌کرده‌اند. همچنین نشان می‌دهد در مقالات و کتاب‌هایی که به زبان فارسی در بازۀ 1380 تا ابتدای 1400 شمسی در ایران منتشر شده‌اند، پانزده روش برای نظریه‌پردازی از متون دینی، استخدام یا ابداع شده‌اند. در این میان، نیمی از نظریه‌پردازی‌ها با دو روش تحلیل محتوای کیفی و نظریۀ داده‌بنیاد انجام شده‌اند.</span></span></span></span></span></span></span></span></span></span></div> <div style="text-align: justify;"><span style="font-size:14pt"><span style="unicode-bidi:embed"><span style="font-family:Calibri,&quot;sans-serif&quot;">Today, the theorization of religious texts (Qur&#39;an and Hadith) has been seriously considered, of course, after developing the issues of possibility, necessity and foundations of religious knowledge production.</span></span></span><br> <span style="font-size:14pt"><span style="unicode-bidi:embed"><span style="font-family:Calibri,&quot;sans-serif&quot;">In recent years, many works have been published that attempt to apply, test, and invent procedures for deriving scientific theories from religious texts.</span></span></span><br> <span style="font-size:14pt"><span style="unicode-bidi:embed"><span style="font-family:Calibri,&quot;sans-serif&quot;">Recognizing these efforts will help all those involved in the field of Islamic theorizing to use the data and methods produced to develop this path, but despite all this, these works have been authored by many people, in different fields of human sciences, in different scientific centers, and in different scientific publications;</span></span></span><br> <span style="font-size:14pt"><span style="unicode-bidi:embed"><span style="font-family:Calibri,&quot;sans-serif&quot;">Therefore, the knowledge of the dataset in this area requires a study in the &quot;narrative review&quot; method to provide a platform for better understanding and presentation of the progress made and comparison of creative or employment methods; Therefore, the present article has identified and presented the methods that lead to the scientific theorization of religious texts, or at least the presenters have designed and presented them for the purpose of theorizing religious texts.</span></span></span><br> <span style="font-size:14pt"><span style="unicode-bidi:embed"><span style="font-family:Calibri,&quot;sans-serif&quot;">It also shows that in the articles and books published in Persian language in Iran between 1380 and the beginning of 1400, fifteen methods of theorizing religious texts were used or invented. Meanwhile, half of the theorizing was done with two methods of qualitative content analysis and grounded theory.</span></span></span></div> روش نظریه‌پردازی, نظریه‌پردازی اسلامی, دانش دینی, نظریۀ دینی, علوم انسانی اسلامی, پارادایم اسلامی, روش تحقیق در علوم انسانی. theorizing method, Islamic theorizing, religious knowledge, religious theory, Islamic humanities, Islamic paradigm, humanities research method. 99 144 http://frh.sccsr.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1-99&slc_lang=fa&sid=1 Mahdi Kamani Najafabadi مهدی کمانی نجف آبادی mahdi.kamani@gmail.com 10031947532846001314 10031947532846001314 Yes