دوره 11، شماره 3 - ( 9-1404 )
جلد 11 شماره 3 صفحات 79-47 |
برگشت به فهرست نسخه ها
Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:
Nejadi M H, Lotfi Qaramalki H. The Normative Model of Legitimate Field Interference
in the Alawi Governance System: Principles, Components, and Functions
(With an Emphasis on Pierre Bourdieu's Field Theory). فصلنامه تحقیقات بنیادین علوم انسانی 2025; 11 (3) :47-79
URL: http://frh.sccsr.ac.ir/article-1-690-fa.html
URL: http://frh.sccsr.ac.ir/article-1-690-fa.html
نژادی محمد حسین، لطفی قراملکی حجت. الگوی هنجاری مشروعیت تداخل میدانها در نظام حکمرانی علوی:
اصول، مؤلفهها و کارکردها (با تأکید بر نظریه میدان پییر بوردیو). فصلنامه تحقیقات بنیادین علوم انسانی. 1404; 11 (3) :47-79
دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه ادیان و مذاهب
چکیده: (5 مشاهده)
نظریه میدان پییر بوردیو، با وجود ظرفیتهای تحلیلی گسترده، فاقد چهارچوبی هنجاری برای تمییز «تداخل مشروع» از «تداخل نامشروع» میدانهاست. بااینحال، پژوهش حاضر نه با هدف پُرکردن این خلأ نظری، بلکه با بهرهگیری از مفاهیم حساسکننده نظریه میدان بوردیو، به توصیف و استخراج «الگوی هنجاری مشروعیت تداخل میدانها» از نهجالبلاغه پرداخته است. این الگو میتواند در گفتوگو با نظریه بوردیو، چهارچوبی هنجاری برای تحلیل تداخلات از دیدگاه نهجالبلاغه فراهم آورد. رویکرد پژوهش، تحلیل محتوای کیفی جهتدار بوده و از مفاهیم حساسکننده نظریه میدان بوردیو برای بازخوانی نهجالبلاغه استفاده شده است. یافتهها به شناسایی پنج میدان اصلی انجامید: میدان قدرت سیاسی با منطق ولایت (بهعنوان میدان مشروعیتبخش و تنظیمگر) و چهار میدان کارکردی قضاوت، دیوانسالاری، نظامی و اقتصاد. کدگذاری تماتیک گزارههای هنجاری نهجالبلاغه به استخراج چهار اصل بنیادین برای تشخیص مشروعیت تداخل میدانها انجامید: وابستگی نهادی (مشروعیت تداخل در سطح تأسیس و تأمین منابع)، استقلال رویهای (نامشروعبودن تداخل در فرآیندهای درونی میدانها)، نفی سلطه (ممنوعیت سلطه ساختاری یک میدان بر میدان دیگر)، و مسئولیت پاسخگویی (الزام به نظارتپذیری تمام میدانها). این اصول در قالب یک مدل دو سطحی صورتبندی شدند که در آن، میدان قدرت سیاسی (منطق ولایت) به عنوان مبدأ مشروعیت و تنظیمگر در سطح نخست قرار دارد و میدانهای کارکردی در سطح دوم. مدل نهایی نشان میدهد که در اندیشه علوی، مشروعیت تداخل میدانها تابع سه شرط است: مبدأ تداخل (ولایت مشروع)، سطح تداخل (نهادی مشروع، رویهای نامشروع)، و جهت تداخل (دوسویه، غیرسلطهگرانه، همراه با پاسخگویی). این الگو بهدنبال پُرکردن خلأ هنجاری نظریه بوردیو نیست، بلکه با ابداع تمایز مفهومی «وابستگی نهادی/استقلال رویهای»، یک افزوده نظری بر دستگاه بوردیو ارائه میدهد.
واژههای کلیدی: نظریه میدان، پییر بوردیو، نهجالبلاغه، الگوی هنجاری، تداخل میدانها، مشروعیت، استقلال رویهای، پاسخگویی.
فهرست منابع
1. * نهجالبلاغه. (۱۳۸۵). ترجمه محمد دشتی. قم: انتشارات مشهور.
2. دلشاد تهرانی، مصطفی. (۱۳۹۴). حکومت حکمت: دولت در نهجالبلاغه. تهران: انتشارات دریا.
3. مطهری، مرتضی. (۱۳۷۵). سیری در نهجالبلاغه. تهران: انتشارات صدرا.
4. منتظری، حسینعلی. (۱۳۸۸). مبانی فقهی حکومت اسلامی (ج۱). تهران: انتشارات سرایی.
5. Afsaruddin, A. (2013). Striving in the Path of God: Jihad and Martyrdom in Islamic Thought. Oxford University Press. [DOI:10.1093/acprof:oso/9780199730933.003.0005]
6. Blumer, H. (1969). Symbolic Interactionism: Perspective and Method. University of California Press.
7. Bourdieu, P. (1977). Outline of a Theory of Practice. Cambridge University Press. [DOI:10.1017/CBO9780511812507]
8. Bourdieu, P. (1984). Distinction: A Social Critique of the Judgement of Taste. Harvard University Press.
9. Bourdieu, P. (1986). The forms of capital. In J. Richardson (Ed.), Handbook of Theory and Research for the Sociology of Education (pp. 241-258). Greenwood.
10. Bourdieu, P. (1990). The Logic of Practice. Stanford University Press. [DOI:10.1515/9781503621749]
11. Bourdieu, P. (1993). The Field of Cultural Production: Essays on Art and Literature. Columbia University Press.
12. Bourdieu, P. (1996). The Rules of Art: Genesis and Structure of the Literary Field. Stanford University Press. [DOI:10.1515/9781503615861]
13. Bourdieu, P. (2000). Pascalian Meditations. Stanford University Press.
14. Bourdieu, P. (2012). Sur l'État: Cours au Collège de France (1989-1992). Seuil.
15. Bourdieu, P., & Wacquant, L. J. D. (1992). An Invitation to Reflexive Sociology. University of Chicago Press.
16. Braun, V., & Clarke, V. (2006). Using thematic analysis in psychology. Qualitative Research in Psychology, 3(2), 77-101. [DOI:10.1191/1478088706qp063oa]
17. Calhoun, C. (1993). Habitus, field, and capital: The question of historical specificity. In C. Calhoun, E. LiPuma, & M. Postone (Eds.), Bourdieu: Critical Perspectives (pp. 61-88). University of Chicago Press.
18. Crouch, C. (2004). Post-Democracy. Polity Press.
19. Gadinger, F. (2023). Fields, trajectories, and symbolic power: Studying practices of polycentric governing with Bourdieu. In F. Gadinger & J. A. Scholte (Eds.), Polycentrism: How governing works today (pp. 213-235). Oxford University Press. [DOI:10.1093/oso/9780192866837.003.0010]
20. Grenfell, M. (Ed.). (2012). Pierre Bourdieu: Key Concepts (2nd ed.). Routledge.
21. Hsieh, H. F., & Shannon, S. E. (2005). Three approaches to qualitative content analysis. Qualitative Health Research, 15(9), 1277-1288. [DOI:10.1177/1049732305276687]
22. Medvetz, T. (2012). Think Tanks in America. University of Chicago Press. [DOI:10.7208/chicago/9780226517308.001.0001]
23. Slaughter, S., & Rhoades, G. (2004). Academic Capitalism and the New Economy: Markets, State, and Higher Education. Johns Hopkins University Press.
24. Spunaugle, A. (2024). Ancient Near Eastern field theory: Adapting Bourdieu for social biographies of the ancient world. Journal of Ancient History, 12(2), 204-221. [DOI:10.1515/jah-2024-0022]
25. Tamanaha, B. Z. (2012). The several meanings of "politics" in judicial politics studies: Why "ideological influence" is not "partisanship". Emory Law Journal, 61(4), 759-778.
26. Weber, M. (1978). Economy and Society: An Outline of Interpretive Sociology. University of California Press.
27. Wright, E. O. (2005). Approaches to Class Analysis. Cambridge University Press. [DOI:10.1017/CBO9780511488900]
28. Zeveleva, O. (2024). A sociological response: Challenging the modernity-centrism of Pierre Bourdieu's field approach. Journal of Ancient History, 12(2), 333-342. [DOI:10.1515/jah-2024-0020]
ارسال پیام به نویسنده مسئول
| بازنشر اطلاعات | |
 |
این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است. |
